فضایی برای به اشتراک گذاشتن تحلیل های ناظر بر تحولات و آموزه های حقوق بین الملل | دانش و محبت را به اشتراک بگذاریم

معاملات خود را مکتوب کنید

معاملات خود را مکتوب کنید

چرا باید معاملات خود را مکتوب کنید ؟ طبق ماده ۱۸۳ قانون مدنی، قرارداد عبارت است از این که: “یک یا چند نفر در مقابل یک یا چند نفر دیگر تعهد به امری نمایند و مورد قبول آن ها قرار گیرد”.حال سوال اینجاست که آیا این توافق باید کتبی باشد یا شفاهی؟

در نتیجه ی عقد قرارداد یک رابطه جدید حقوقی میان دو طرف برقرار می شود و طرفین با توجه به موضوع قرارداد باید تعهداتی را نسبت به یکدیگر انجام دهند. بنابراین، در صورت قصور یکی از طرفین این قرارداد که تعهدات حقوقی به همراه دارد، طرف دیگر می تواند متوسل به راهکارهای قانونی برای ملزم کردن طرف متقابل به اجرای تعهدات قانونی خود شود.

بنابراین مهم است که در زمان تنظیم قرارداد، تمام پیش بینی های لازم توسط امضاکنندگان آن صورت پذیرد تا در آینده در صورت بروز اختلاف، منافع طرفین لحاظ شده باشد.

بر اساس ماده ۱۹۰ قانون مدنی ایران، برای اینکه یک توافق، قانونی قلمداد شود باید چند پیش شرط اولیه داشته باشد؛ از جمله:

۱- طرفین رضایت داشته باشند: این بدان معناست که طرفین با آگاهی کامل از مفاد قرارداد و اراده، آن را قبول کرده باشند. در غیر این صورت، قرارداد فاقد وجاهت قانونی است.

۲- اهلیت: افرادی که وارد یک قرارداد حقوقی می شوند باید برای آن اهلیت داشته باشند. برای مثال یک قرارداد کاری رسمی با فردی زیر سن قانونی و یا یک تبعه خارجی که فاقد مجوز کار است، باطل است.

۳- معلوم و معین بودن موضوع: این مورد، بر الزام درج شرح کاری مشخصی در قرارداد اشاره دارد. یعنی اینکه طرفین قرارداد به وضوح در مورد فعالیت و یا خدمات مورد نظر با هم به توافق رسیده باشند. برای مثال موسسه «الف»، آقا و یا خانم «ب» را برای انجام فعالیت مشخصی در یک زمان معین و یا دایم در ازای پرداخت مبلغ مشخصی استخدام می کند.

۴- مشروعیت جهت: این بدان معناست که اگر توافقی تمام موارد لازم را هم رعایت کند اما جهت و هدف آن غیرقانونی باشد، فاقد اعتبار است. مثلا قراردادی برای ساخت و پخش سی دی های غیرمجاز یا نشریه ای که مجوز قانونی ندارد، حتی با لحاظ کردن تمام شرایط لازم برای تنظیم یک قرارداد، فاقد وجاهت قانونی است و هیچ تعهد قانونی را برای امضاء کنندگان به بار نمی آورد بلکه ممکن است به عنوان سندی برای قصد انجام یک فعالیت غیرقانونی تلقی شود.

معاملات خود را مکتوب کنید.

 آموزه های دینی ما نیز در آيه ۲۸۲ سوره بقره بر نوشتن قراردادهاي كتبي تأكيد مي كند و تاکید دارد که معاملات خود را مکتوب کنید

با دقت نظر در این ایه نکاتی برایمان روشن میگردد:

۱- نوشتن قرارداد كتبي در مواردي كه مورد نظراين آيه شريفه است امري است که تحب و عموميت دارد و فرقي بين طرفين نمي كند كه از خويشان باشند يا غير خويشان. هدف اين آيه شريفه ايجاد تضمين براي باز پس گرفتن قرض و جلو گيري از سوء استفاده از حسن اعتماد افراد است و به قول معروف كاراز محكم كاري عيب نمي كند حتي اگرقرض دادن و گرفتن بين اقوام نزديك باشد

۲- احكام دقيقى كه در اين آيه در مورد تنظيم سند، براى معاملات ذكر شده است، آن هم با ذكر جزئيات در تمام مراحل، در طولانى‏ترين آيه قرآن مجيد، بيانگر توجه عميقى است كه قرآن، نسبت به امور اقتصادى مسلمين و نظم كار آنها دارد.

۳- براي آگاهي بيشتر از محتوا و نكات اين آيه شريفه توجه شما را به متن و ترجمه آیه جلب مي كنم :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا تَدايَنْتُمْ بِدَيْنٍ إِلى‏ أَجَلٍ مُسَمًّى فَاكْتُبُوهُ وَ لْيَكْتُبْ بَيْنَكُمْ كاتِبٌ بِالْعَدْلِ وَ لا يَأْبَ كاتِبٌ أَنْ يَكْتُبَ كَما عَلَّمَهُ اللَّهُ فَلْيَكْتُبْ وَ لْيُمْلِلِ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ وَ لْيَتَّقِ اللَّهَ رَبَّهُ وَ لا يَبْخَسْ مِنْهُ شَيْئاً فَإِنْ كانَ الَّذِي عَلَيْهِ الْحَقُّ سَفِيهاً أَوْ ضَعِيفاً أَوْ لا يَسْتَطِيعُ أَنْ يُمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهُ بِالْعَدْلِ وَ اسْتَشْهِدُوا شَهِيدَيْنِ مِنْ رِجالِكُمْ فَإِنْ لَمْ يَكُونا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَ امْرَأَتانِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَداءِ أَنْ تَضِلَّ إِحْداهُما فَتُذَكِّرَ إِحْداهُمَا الْأُخْرى‏ وَ لا يَأْبَ الشُّهَداءُ إِذا ما دُعُوا وَ لا تَسْئَمُوا أَنْ تَكْتُبُوهُ صَغِيراً أَوْ كَبِيراً إِلى‏ أَجَلِهِ ذلِكُمْ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ وَ أَقْوَمُ لِلشَّهادَةِ وَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَرْتابُوا إِلاَّ أَنْ تَكُونَ تِجارَةً حاضِرَةً تُدِيرُونَها بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَلاَّ تَكْتُبُوها وَ أَشْهِدُوا إِذا تَبايَعْتُمْ وَ لا يُضَارَّ كاتِبٌ وَ لا شَهِيدٌ وَ إِنْ تَفْعَلُوا فَإِنَّهُ فُسُوقٌ بِكُمْ وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ يُعَلِّمُكُمُ اللَّهُ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْ‏ءٍ عَلِيمٌ (۲۸۲)

اى كسانى كه ايمان آورده ‏ايد! هنگامى كه بدهى مدت دارى (به خاطر وام يا داد و ستد) به يكديگر پيدا كنيد، آن را بنويسيد! و بايد نويسنده‏اى از روى عدالت، (سند را) در ميان شما بنويسد! و كسى كه قدرت بر نويسندگى دارد، نبايد از نوشتن- همان طور كه خدا به او تعليم داده خود دارى كند! پس بايد بنويسد،{ معاملات خود را مکتوب کنید } و آن كس كه حق بر عهده اوست، بايد املا كند، و از خدا كه پروردگار اوست به پرهيزد، و چيزى را فروگذار ننمايد! و اگر كسى كه حق بر ذمه اوست، سفيه يا (از نظر عقل) ضعيف (و مجنون) است، يا (به خاطر لال بودن،) توانايى بر املا كردن ندارد، بايد ولى او (به جاى او،) با رعايت عدالت، املا كند! و دو نفر از مردان (عادل) خود را (بر اين حق) شاهد بگيريد! و اگر دو مرد نبودند، يك مرد و دو زن، از كسانى كه مورد رضايت و اطمينان شما هستند، انتخاب كنيد! (و اين دو زن، بايد با هم شاهد قرار گيرند،) تا اگر يكى انحرافى يافت، ديگرى به او ياد آورى كند. و شهود نبايد به هنگامى كه آنها را (براى شهادت) دعوت می كنند، خوددارى نمايند! و از نوشتن (بدهى خود،) چه كوچك باشد يا بزرگ، ملول نشويد (هر چه باشد بنويسيد)! اين، در نزد خدا به عدالت نزديك‏ تر، و براى شهادت مستقيم‏ تر، و براى جلوگيرى از ترديد و شك (و نزاع و گفتگو) بهتر می باشد، مگر اينكه داد و ستد نقدى باشد كه بين خود، دست به دست می كنيد.
در اين صورت، گناهى بر شما نيست كه آن را ننويسيد. ولى هنگامى كه خريد و فروش (نقدى) می كنيد، شاهد بگيريد! و نبايد به نويسنده و شاهد، (به خاطر حقگويى،) زيانى برسد (و تحت فشار قرار گيرند)! و اگر چنين كنيد، از فرمان پروردگار خارج شده ‏ايد. از خدا به پرهيزيد و خداوند به شما تعليم می دهد، خداوند به همه چيز داناست.

معاملات خود را مکتوب کنید

مهدی مقسومی

 

 

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.